UV Cihazları
Su arıtmada UV cihazı, suyu paslanmaz bir hazne içinde 254 nm dalga boyundaki UV-C ışığından geçirerek bakteri ve virüslerin çoğalmasını engeller. Suya kimyasal eklemez; tat, koku ve suyun bileşimini değiştirmez. Etkili çalışması için suyun berrak olması gerekir; bu yüzden filtrelerden sonra ve kullanım noktasına yakın kurulur. Cihaz, tesisin en yüksek anlık debisine ve suyun UV geçirgenliğine göre seçilir.
- Teknoloji
- 254 nm UV-C ışığı ile arıtma
- Etkisi
- Bakteri ve virüslerin çoğalmasını engeller
- Kapasite
- GPM veya m³/saat; belirli bir UV dozunda
- Ön koşul
- Berrak su: düşük bulanıklık, demir, mangan, sertlik
- Garanti
- 2 yıl
- Bakım
- Lamba değişimi, kuvars tüp temizliği
UV Cihazı ürünleri
9 sonucun tümü gösteriliyor
UV cihazı nasıl çalışır?
Cihazın paslanmaz çelik haznesinin ortasında, kuvars bir tüpün içinde UV lambası bulunur. Su, lamba ile hazne çeperi arasındaki boşluktan akar. Lambanın yaydığı 254 nm dalga boyundaki UV-C ışığı mikroorganizmaların DNA'sına zarar verir; mikroorganizma ölmese bile çoğalamaz hale gelir ve hastalık yapma yeteneğini kaybeder. Bu yönteme UV arıtma da denir. Lambayı çalıştıran elektronik ünite (balast), lambanın çalışma süresini ve arızasını da gösterir.
- Ön arıtma Su kum, kartuş veya karbon filtrelerden geçerek berraklaşır.
- Hazneye giriş Su UV haznesine girer ve lambanın çevresinden akar.
- UV dozu Su, haznede geçirdiği süre boyunca UV-C ışığına maruz kalır.
- Çıkış Arıtılmış su kullanım hattına veya depoya gider.
UV dozu nedir?
FormülUV dozu (mJ/cm²) = UV yoğunluğu (mW/cm²) × temas süresi (saniye)
Bir UV cihazının ne kadar etkili olduğunu verdiği doz belirler. Doz, lambanın gücüne, suyun UV geçirgenliğine ve suyun haznede kaldığı süreye bağlıdır; debi arttıkça süre ve dolayısıyla doz azalır. Bu yüzden üreticiler debiyi her zaman belirli bir doz için verir. Örneğin NSF/ANSI 55 standardında A sınıfı cihazlar için 40 mJ/cm², ek arıtma amaçlı B sınıfı cihazlar için 16 mJ/cm² doz esas alınır.
Kapasite tablosu: GPM ve m³/saat
1 GPM ≈ 3,785 litre/dakika ≈ 0,227 m³/saat.
| GPM | Litre/dakika | m³/saat | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|
| 1 | ≈ 3,8 | ≈ 0,23 | RO ürün suyu hattı, tek musluk |
| 6 | ≈ 22,7 | ≈ 1,36 | Daire, küçük villa |
| 12 | ≈ 45,4 | ≈ 2,72 | Villa, küçük işletme |
| 24 | ≈ 90,8 | ≈ 5,45 | Bina girişi, otel |
| 44 | ≈ 166,5 | ≈ 10 | Endüstriyel hat |
| 88 | ≈ 333 | ≈ 20 | Büyük tesis |
UV'nin çalışması için suyun koşulları
UV ışığı suyun içinden geçerek mikroorganizmaya ulaşmalıdır. Bulanıklık ışığı saçar, demir ve mangan ışığı soğurur ve kuvars tüpü kaplar, sertlik tüpte kireç yapar. UV cihazı üreticilerinin önerdiği tipik giriş suyu değerleri şunlardır:
| Değer | Tipik sınır | Aşılırsa |
|---|---|---|
| Bulanıklık | 1 NTU'nun altında | Kum veya kartuş filtre |
| Demir | 0,3 mg/L'nin altında | Demir filtresi |
| Mangan | 0,05 mg/L'nin altında | Demir ve mangan filtresi |
| Sertlik | Yaklaşık 12 °F'nin altında | Su yumuşatma |
| UV geçirgenliği (UVT) | Üreticinin tasarım değerinin üstünde | Ön arıtma veya daha büyük cihaz |
Kesin sınırlar her ürünün kılavuzunda yazar. Su analizi hizmetimizle bu değerleri ölçüp gerekli ön arıtmayı belirliyoruz.
UV cihazı nereye kurulur?
- Filtrelerden sonra: Berrak su UV'nin etkisini artırır.
- Depodan sonra: Depoda bekleyen su eve veya hatta gitmeden UV'den geçer.
- Kullanım noktasına yakın: UV suda kalıcı koruma bırakmaz; cihazdan sonraki uzun ve durgun hatlarda yeniden bakteri üreyebilir.
- Ters ozmoz çıkışında: Depolu RO sistemlerinde depo çıkışına küçük bir UV eklenir.
UV, klor ve ozon karşılaştırması
Suyun mikrobiyolojik arıtımında üç yaygın yol UV, klor ve ozondur. Üçü birbirinin yerine değil, çoğu zaman birbirini tamamlayacak şekilde kullanılır.
| UV | Klor | Ozon | |
|---|---|---|---|
| Suya kimyasal ekler mi? | Hayır | Evet | Yerinde üretilen gaz; kısa sürede oksijene döner |
| Kalıcı koruma | Yok | Var (bakiye klor) | Çok kısa |
| Tat ve koku | Değişmez | Klor kokusu olabilir | Genellikle değişmez |
| Yan ürün | Pratikte yok | Organik maddeyle yan ürünler oluşabilir | Bromür içeren suda bromat oluşabilir |
| İşletme | Elektrik, yıllık lamba | Dozaj pompası, kimyasal takibi | Ozon jeneratörü, daha yüksek yatırım |
| Tipik yeri | Kullanım noktası, depo çıkışı | Uzun dağıtım hatları, depolar | Dolum ve büyük tesisler |
Uzun boru hatları ve büyük depolarda UV ile birlikte düşük dozlu klor kullanılabilir: UV anlık arıtmayı yapar, klor hattı korur. Klor dozajı için dozaj pompaları kullanılır.
UV neyi yapmaz?
UV cihazı yalnız mikroorganizmalara etki eder. Suyun kimyasal bileşimini değiştirmediği için aşağıdakileri gidermez; bunlar için başka arıtma kademeleri gerekir:
- Kireç ve sertlik: su yumuşatma
- Tuzluluk, nitrat, arsenik ve çözünmüş mineraller: ters ozmoz
- Demir, mangan ve bulanıklık: kum ve karbon filtreler
- Klor, koku ve organik maddeler: aktif karbon
Ayrıca UV, cihazdan sonra suya kalıcı bir koruma bırakmaz. Bu yüzden su analizi, UV'nin tek başına mı yoksa başka kademelerle birlikte mi kullanılacağını gösterir.
Örnek seçimler
Kuyu suyu kullanan villa
Hidrofor 1,5 m³/saat; analizde bulanıklık ve demir yüksek.
Kum + demir filtresi + 8 GPM UV
Depolu RO sistemi
Kafe, arıtılmış su depodan pompayla basılıyor.
Depo çıkışına 1–2 GPM UV
Otel deposu
Depo çıkışı 12 m³/saat, su berrak.
Sensörlü endüstriyel UV + düşük dozlu klor
Seçim kontrol listesi
- Hattın en yüksek anlık debisi (hidrofor veya pompa etiketi)
- Su analizi: bulanıklık, demir, mangan, sertlik
- Kullanım: içme, proses, dolum veya genel kullanım
- Cihazın kurulacağı yerde lamba boyu kadar boşluk ve priz
- Alarm, sensör ve solenoid vana ihtiyacı
Gruplar
- 1–6 m³/saat UV cihazları Ev, villa, bina ve işletme.
- 6 m³/saat üzeri UV cihazları Endüstriyel hatlar ve büyük tesisler.
- UV lamba ve kuvars tüp Yedek parçalar.
Kurulum adımları
- Yerleşim Cihaz duvara dik veya yatay monte edilir; lambayı çıkarmak için ucunda lamba boyu kadar boşluk bırakılır.
- By-pass Bakım sırasında su kesilmemesi için by-pass hattı yapılır; ancak by-pass açıkken su arıtılmadan geçer.
- Bağlantı Giriş ve çıkış bağlanır; debi sınırlayıcı varsa takılır.
- Lamba Kuvars tüp temizlenip yerleştirilir, lamba eldivenle takılır.
- Elektrik Balast prize bağlanır; lamba sürekli açık kalacak şekilde ayarlanır.
- Hat temizliği İlk kurulumda cihazdan sonraki hat şoklama yöntemiyle temizlenir.
Şehir merkezlerinde kurulum ücretsizdir; köy, kasaba ve beldelerde kurulum ücreti telefonla bildirilir.
Bakım takvimi
| İş | Tipik aralık | Not |
|---|---|---|
| Lamba değişimi | Üreticinin çalışma saati (çoğu standart lambada ≈ 9.000 saat) | Lamba yansa da UV-C gücü azalır |
| Kuvars tüp temizliği | Lamba değişiminde veya daha sık | Sert ve demirli sularda sık |
| Kuvars tüp değişimi | Çizik, kırık veya temizlenemeyen kaplama | Conta da yenilenir |
| Ön filtre değişimi | Filtreye göre | Berraklık korunur |
| Balast ve alarm kontrolü | Yılda bir | Lamba saati sayacı |
Periyodik bakım hizmetimizde lamba saatini takip ediyor, kuvars tüpü temizliyor ve gerektiğinde lambayı değiştiriyoruz.
Güvenlik notları
- Çalışan UV lambasına çıplak gözle bakılmaz; UV-C ışığı göze ve cilde zarar verir
- Lamba değişiminden önce elektrik kesilir
- Lambaya çıplak elle dokunulmaz; yağ izi UV geçişini azaltır
- Kırılan lamba cıva içerir; atık yönetmeliğine uygun şekilde bertaraf edilir
Fiyatı belirleyen etkenler
- Debi ve doz GPM / m³/saat ve tasarım dozu.
- Lamba Standart veya yüksek çıkışlı (amalgam) lamba, lamba sayısı.
- Kontrol ünitesi Lamba saati, arıza alarmı, UV sensörü.
- Gövde Paslanmaz çelik kalitesi, bağlantı çapı.
- Ek donanım Solenoid vana, debi sınırlayıcı, otomatik silecek.
Ürün fiyatları KDV dahildir; cihazlarda nakliye ücretsizdir. Lamba ve yedek parça siparişlerinde 3.000 TL ve üzeri kargo ücretsizdir.
Sık yapılan hatalar
- Bulanık suya UV kurmak Işık suya geçemez, arıtma eksik kalır.
- Debiyi ortalama tüketime göre seçmek Yoğun saatte su yeterli doz almadan geçer.
- Lambayı ışık verdiği sürece kullanmak UV-C gücü azalmış lamba görünür ışık vermeye devam eder.
- Lambayı sık açıp kapatmak Lamba ömrü kısalır; UV lambaları sürekli açık çalışır.
- By-pass'ı açık unutmak Su arıtılmadan geçer.
Yanlış bilinenler
| Yanlış | Doğrusu |
|---|---|
| "Lamba yanıyorsa cihaz çalışıyordur." | Görünür ışık sürse de UV-C gücü zamanla azalır; lamba çalışma saatine göre değişir. |
| "UV suyu tamamen arıtır." | UV yalnız mikroorganizmalara etki eder; kireç, tuz, demir ve kokuyu gidermez. |
| "Büyük cihaz her suda yeter." | Bulanık ve demirli suda ışık suya geçemez; önce ön arıtma gerekir. |
| "UV depodaki suyu da korur." | UV yalnız içinden geçen suya etki eder; depo ve hatlar ayrıca temiz tutulmalıdır. |
| "Elektrikten tasarruf için gece kapatılabilir." | Sık açıp kapatmak lamba ömrünü kısaltır; ilk açılışta lamba tam güce ulaşana kadar su eksik doz alır. |
Depolu sistemlerde UV
Kuyu suyu, tanker suyu veya arıtılmış su depoda bekletiliyorsa UV'nin yeri depodan sonrasıdır. Depo girişine konan UV, depoda bekleyen suyu korumaz. Depo düzenli temizlenmeli, kapağı kapalı ve havalandırması filtreli olmalıdır. Uzun süre kullanılmayan tesislerde (yazlık, sezonluk otel) açılışta depo ve hatlar temizlenip şoklandıktan sonra UV devreye alınır.
Sektöre göre kullanım
- Kuyu ve depo suyu Bakteri riskine karşı.
- Damacana ve dolum Dolum öncesi UV arıtma.
- Tavuk çiftliği Suluk hatlarında biyofilm.
- Otel ve restoran Depo ve kuyu suyu kullanan tesisler.
AQUATURCO'dan alırken
- 2 yıl garanti Tüm cihazlarda.
- Su analizi Ön arıtma ihtiyacı için.
- Ücretsiz nakliye Aynı gün kargo, en geç 3 günde teslim.
- Ücretsiz kurulum Şehir merkezlerinde.
- 14 gün ücretsiz iade İade kargo ücreti bize ait.
- Lamba takibi Periyodik bakımda lamba saati kontrolü.
Terimler
- UV-C
- Mikroorganizmalara etki eden kısa dalga boylu morötesi ışık; su arıtmada 254 nm.
- UV dozu
- Suya verilen UV enerjisi; mJ/cm² ile ölçülür.
- UVT
- Suyun UV geçirgenliği (%); düşükse doz azalır.
- Kuvars tüp
- Lambayı sudan ayıran, UV'yi geçiren şeffaf tüp.
- Balast
- Lambayı çalıştıran elektronik ünite.
- GPM
- Gallon per minute; dakikada galon. 1 GPM ≈ 0,227 m³/saat.
Sık sorulan sorular
UV cihazı ne işe yarar?
Sudaki bakteri ve virüslerin çoğalmasını kimyasal kullanmadan engeller. Kireç, tuzluluk, demir veya kokuyu gidermez.
UV cihazı çalışma prensibi nedir?
Su, kuvars tüp içindeki lambanın çevresinden akarken 254 nm UV-C ışığına maruz kalır; ışık mikroorganizmaların DNA'sına zarar vererek çoğalmalarını engeller.
UV cihazı fiyatları neye göre değişir?
Debi, doz, lamba tipi ve sayısı, kontrol ünitesi ve gövdeye göre değişir. Ürün fiyatları KDV dahildir.
UV lambası ne zaman değişir?
Üreticinin belirttiği çalışma saati dolduğunda; çoğu standart lambada bu süre yaklaşık 9.000 saattir. Lamba ışık vermeye devam etse de UV-C gücü azalmıştır.
Ters ozmozdan sonra UV gerekir mi?
Arıtılmış suyun depoda bekleyeceği sistemlerde depo çıkışına UV eklenmesi yaygın bir uygulamadır.
UV cihazı sürekli açık mı kalmalı?
Evet. Lambanın ısınması zaman alır ve sık açıp kapatmak ömrünü kısaltır. Uzun süre akış olmazsa haznedeki su ısınabilir; bu durumda ilk su bir süre akıtılır.
Elektrik kesilince ne olur?
Lamba sönük olduğu sürece su arıtılmadan geçer. Solenoid vanalı modeller elektrik veya lamba arızasında suyu keser.
UV suyun tadını değiştirir mi?
Hayır. UV suya kimyasal eklemez; tat, koku ve suyun mineral içeriği değişmez.
Kuyu suyunda kullanılabilir mi?
Kullanılabilir, ancak önce bulanıklık, demir, mangan ve sertlik ön arıtmayla giderilmelidir.
UV cihazı ne kadar elektrik harcar?
Lamba gücü kadar; küçük cihazlarda bir ampul düzeyinde, büyük cihazlarda lamba sayısıyla artar. Lamba gücü ürün sayfasında yazar.
UV cihazı kireci veya tuzu giderir mi?
Hayır. Kireç için su yumuşatma, tuzluluk ve çözünmüş mineraller için ters ozmoz gerekir; UV bunların arkasında son arıtma kademesidir.